🧘مدیتیشنِ شرایط استرس زا

کنار آمدن با موقعیت‌های استرس‌زا از طریق پذیرش و درک آنچه واقعاً هست. (آناکا هریس)

این مسئله خیلی مهم است که بتوانیم زمانی که در یک موقعیت استرس‌زا قرار می‌گیریم، ارتباط خودمان را با لحظه حال از دست ندهیم؛ چون با وجود تجربه‌های مختلف در هر لحظه، از طرفی نوعی آگاهی، سکون و فضایی آرام هم درونمان وجود دارد که دسترسی به این نقطه از وجودمان خیلی هم سخت نیست.

اگر فقط یک یا دو دقیقه از زمان‌هایی که در یک موقعیت استرس‌زا هستیم را صرف مقاومت در برابر آنچه که با آن مواجهیم بکنیم، متوجهش می‌شویم.

این حس می‌تواند یک احساس خیلی ظریف باشد. احتمالاً می‌دانید که در مورد چی صحبت می‌کنم؟ گاهی این حس تداعی‌گر کلمه "نه" است.

ما معمولاً سعی می‌کنیم که برای فرزندانمان نقش انسانی قوی را داشته باشیم. اغلب باید خودمان را جمع و جور کنیم و روزهایمان را با نادیده گرفتن مشکلات طی کنیم.

اما من فکر می‌کنم، راهی برای انجام این کار بدون مقاومت کردن هم، وجود دارد.

یک بار من در یک دوره مدیتیشن شرکت کرده بودم و معلم ما داستانی را در مورد دوران سختی که پشت سر گذاشته بود، تعریف می‌کرد که معلمش در این اوضاع به ملاقاتش آمده بود.

معلمش در بدترین شرایط، حرف جالبی به او زده بود.

گفته بود الان اوضاع همین است که هست.

فقط همین حقیقت ساده را یادآوری کرده بود که ما نمی‌توانیم واقعیت را کنار بگذاریم و گاهی اوقات فقط نشستن و فهمیدن این‌که اوضاع در حال حاضر همین است، می‌تواند ما را از تنش و تقریباً جنگی که در درون خودمان با واقعیت برپا شده، رها کند. که این جنگ معمولاً ما را بیشتر از آنچه که اتفاق افتاده و هست، ناراحت می‌کند.

بنابراین، من هم از شما دعوت می‌کنم؛ همین الان در زندگی روزمره‌تان به این مفهوم فکر کنید. اگرچه که می‌دانم این کار می‌تواند باعث بشود در لحظات خاصی بیش از حد آسیب‌پذیر یا بیش از حد ناراحت بشوید، اما در حال حاضر، برای انجام این مدیتیشن، اجازه دهید که آن را برای چند لحظه هم که شده امتحان کنید.

همین الان به خودتان اجازه دهید که با لحظه حال ارتباط برقرار کنید و آنچه که واقعاً هست را بپذیرید و آن را به‌عنوان یک آزمایش امتحان کنید و ببینید چه احساسی در شما ایجاد می‌کند.

وقتی با کودکان تمرین مدیتیشن می‌کنم، قبل از مدیتیشن، اغلب در مورد ویژگی‌های یک کوه صحبت می‌کنم. این که کوه‌ها محکم و استوار و تزلزل ناپذیرند. مهم نیست در اطراف یک کوه چه اتفاقی می‌افتد. بادها و باران‌ها و برف‌ها بر آن‌ها می‌کوبند، گیاهان و درختان ریشه‌های خودشان را در آن فرو می‌کنند، پرندگان و حیوانات خانه خودشان را در آن می‌سازند، موجوداتی در کوه متولد می‌شوند و می‌میرند؛ اما در نهایت، کوه آنجا جامد و ساکن باقی می‌ماند.

کوه، در واقع، فقط شاهد وقوع همه چیز در اطرافش است. فکر می‌کنم که این تجسم خوبی برای مدیتیشن امروز ما است. بنابراین، ببینید آیا می‌توانید کمی به ذهن خودتان استراحت دهید یا خیر؟ حتی اگر مواردی در شرایط فعلی وجود دارند که خیلی مهم و ضروری هستند، باز هم کمی از نگرانی و برنامه‌ریزی که ذهن شما درگیرش شده، فاصله بگیرید.

در حالت راحت بنشینید، اگر پاهایتان را روی زمین ضربدری کرده‌اید یا روی صندلی نشسته‌اید، هر دو پایتان را صاف روی زمین بگذارید،

دست‌ها روی پاها باشند و فقط پاهایتان را روی زمین یا صندلی احساس کنید. سعی کنید وزن دست‌هایتان را روی پاهایتان احساسش کنید،

گردن و شانه‌هایتان را شل کنید اما کمرتان را بلند و قوی نگه دارید. چشم‌های خودتان را ببندید و به صداهای موجود در اطرافتان در همین لحظه توجه کنید.

قفسه سینه‌تان هنگام تنفس به داخل و خارج حرکت می‌کند. مثل کوهی که شاهد بادها و طلوع آفتاب بعد از برف و شب‌های پرستاره است، وضعیت شما هم در حال حاضر همین‌طور است.

یک لحظه چشم‌هایتان را باز کنید و به آنچه می‌بینید توجه کنید. تمام توجه خودتان را روی صحنه مقابل خود متمرکز کنید.

رنگ‌ها، شکل‌ها همه را با دقت ببینید و بعد، دوباره چشم‌هایتان را ببندید. با چشمان بسته سر خودتان را به سمت پایین ببرید و، دوباره چشم‌هایتان را باز کنید. تا جایی که می‌توانید، حواستان پیش آنچه در حال حاضر می‌بینید، باشد.

دوباره چشم‌هایتان را ببندید و سرتان را به سمت بالا بچرخانید. حالا چشم‌هایتان را باز کنید و دوباره فقط به لحظه حال نگاه کنید. دوباره چشم‌هایتان را ببندید و سرتان را به حالت خنثی و با پشتی صاف به حالت متعادل برگردانید. به یاد داشته باشید که گردن و شانه‌هایتان را شل کنید اما پشت خودتان را صاف و قوی نگه دارید.

احتمالاً در این لحظه به آرامش می‌رسید و اگر به این نتیجه رسیدید اجازه دهید، این آرامش بدون قضاوت در سرتاسر وجودتان جریان داشته باشد.

داشتن لحظاتی از آرامش و حتی شادی در اوج تنش و استرس مشکلی ندارد. آن‌ها به ما انرژی و نیرو می‌دهند و به ما کمک می‌کنند تا برای زندگی و اتفاقات پیش‌رو سوخت‌گیری کنیم.

حتی گاهی در شرایط سخت ممکن است متوجه ترس شدید یا گریه‌های خودتان بشوید و ببینید که آیا می‌توانید همین الآن بدون قضاوت اجازه دهید که این اتفاق بیفتد یا خیر؟، مثل کوهی که به سادگی شاهد همه اتفاقات است. هر چه هست هم به همین سادگی است.

با ریتم طبیعی نفس بکشید.

توجه داشته باشید که اگر واقعاً آرام باشید، بدن شما دم بعدی را خود به خود شروع می‌کند.

همین‌طور که در حال نفس کشیدن هستید، به هر صدایی که می‌شنوید توجه کنید.

متوجه می‌شوید که نمی‌توانید صداها را پیش‌بینی کنید. چشم‌هایتان را کم‌کم باز کنید. در همین لحظه حال، به یک نقطه ثابت نگاه کنید، چشم‌هایتان را ثابت نگه دارید، فقط اجازه دهید هر منظره‌ای که وجود دارد را ببینید و به خودتان یادآوری کنید که حال حاضر به همین صورتی است که هست و ببینید آیا می‌توانید به این درک برسید که موقعیت استرس‌زا، لحظات ناراحت‌کننده، یا لحظات شاد هم وجود دارند و جزئی از زندگی‌اند؟

اگر اجازه دهید این حال برای یک یا دو دقیقه، ثابت باقی بماند، می‌تواند انرژی که برای قوی و مقاوم بودن را نیاز دارید هم به شما بدهد. به نفس کشیدن خودتان ادامه دهید، به صداها گوش دهید و گاه‌گاه چشم‌های خودتان را باز و بسته کنید. در نهایت، می‌توانید با پنج دقیقه نشستن در سکوت، مدیتیشن خودتان را به پایان برسانید.